De eerste adventszondag valt dit jaar op 29 november. Wie pas in december gaat zoeken, vindt meestal wat hij al kende. Dat is geen ramp, maar wel jammer, want in de bibliotheek staan ruim vijfhonderd advents- en kerststukken en de meeste organisten kennen er een handvol van.
Dit stuk is daarom geen volledig overzicht. Het zijn drie plekken waar je goed kunt beginnen, elk voor een andere situatie.
1. De lofzangen
Bij advent en kerst denkt bijna iedereen aan de bekende kerstliederen. De lofzangen van Maria, Zacharias en Simeon komen rond deze tijd in veel gemeenten ook terug, maar het orgelwerk erbij krijgt minder aandacht dan het verdient. Juist daar is veel te vinden.
Wie alle drie bij elkaar wil hebben, begint bij een van de complete reeksen. Cor van Dijk schreef De lofzangen als deel 3 van zijn koraalbewerkingen voor orgel. Marc de Leeuw en Hans Prince hebben elk een eigen bundel De Lofzangen, en van Martien van der Zwan is er Drie Lofzangen. Vier componisten bij dezelfde drie melodieën. Speel van elk een stuk en je hoort snel welke het beste bij je instrument en je gemeente past.
Wil je dieper op één lofzang ingaan, dan heeft Dick Sanderman er twee uitgewerkt: De Lofzang van Zacharias als concerto met twee bewerkingen, en De Lofzang van Simeon als twee variatiereeksen. Begeleid je op piano, dan is er een versie van Gerrit Koele.
2. Eén bundel voor de hele adventstijd
Wie weinig tijd heeft, wil niet elke week opnieuw zoeken. Dan is een bundel handiger dan losse stukken: je studeert één boek in en hebt daarmee de adventszondagen en de kerstnachtdienst gedekt.
Henk Dubbink is in dit repertoire met afstand het best vertegenwoordigd en daarmee de logische eerste stop. Zijn reeks Acht kerstliederen voor orgel laat zich ook in losse delen spelen, zoals Een ster ging op uit Israël en Betlehem, o uitverkoren stad. In Een lofzang voor het Kind van Bethlehem staan acht kerstliederen in barokke stijl. Een alternatief is Een Licht, zo groot, zo schoon van René de Ruiter, een bundel advents- en kerstliederen voor orgel.
3. Eén lied, dertien zettingen
Soms ligt het lied al vast en zoek je alleen de juiste bewerking. Voor Eer zij God in onze dagen staan er dertien in de bibliotheek, onder meer van Gerrit Jan van de Werfhorst, Henk Dubbink, Jan Peter Teeuw, Bas Buitendijk en Gerrit Koele. Dezelfde melodie in dertien handschriften: een goede plek om rustig te vergelijken en te kiezen wat bij jou past. Hetzelfde geldt voor Daar is uit 's werelds duist're wolken en Dit is de dag die God ons schenkt.
Voor beginners
Speelt een leerling dit jaar voor het eerst met kerst in de kerk, dan is Irene Postma de plek om te beginnen. Alle 25 advents- en kerststukken op niveau Beginner zijn van haar, waaronder Stille nacht, Nu zijt wellekome en O kom, o kom Immanuël, en de bundel Kerstliederen voor de beginnende pianist.
En voor koor
Hier zijn we eerlijk: voor gemengd koor is het aanbod rond advent en kerst klein. Er staan drie uitgaven: Zeven Kerstliederen van Dick Sanderman en Vier Kerstliederen van Ab Weegenaar, beide voor driestemmig koor en uitgegeven door STH Records, en Sandermans Gebed in de Advent. Voor een volledig kerstprogramma is dat te weinig. Koormuziek is het jongste deel van de bibliotheek en groeit, maar het orgelrepertoire is op dit moment vele malen dieper.
Waarom vroeg kiezen loont
Een bewerking die je vroeg kiest, heeft tijd om te bezinken en loopt in december vanzelf. In de app zet je je keuzes in een eigen album en noteer je de registraties direct in het stuk, zodat in de kerstnachtdienst alles klaarstaat zoals je het weken eerder bedacht.
Het hele aanbod bekijken kan in de bibliotheek van Partitura Stream.
